Đường nào rồi cũng dẫn về La Mã !!!

Bên cạnh những “hỉ nộ ái ố” của bầu không khí thể thao, thông thường các trận bóng đá giữa các đội tuyển quốc gia cũng thường ít nhiều được gán thêm màu sắc “chính trị” thể hiện qua tinh thần “ái quốc” của các cổ động viên.

Nhưng với giải “Túc cầu Châu Âu 2012” năm nay có lẽ chưa bao giờ các sân cỏ bóng đá các trận tranh hùng đượm màu “chính trị” như lần này. Những khó khăn kinh tế tài chánh của Châu Âu, trồi sục bất thường của thị trường tài chánh, đồng tiền Euro như “mành treo sợi tóc”, hàng loạt các quốc gia ven biển Địa Trung Hải đang “dở sống dở chết” (Hy Lạp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Ý), trong khi Đức là quốc gia duy nhất không bị hệ lụy của cơn khủng hoảng kinh tế, thậm chí là quốc gia duy nhất có thể “ra tay nghĩa hiệp” ... thì lại nhất quyết khăng khăng “xiết hầu bao”.

Nhìn các những tấm ảnh của các cổ động viên ở Ý reo hò hớn hở, múa may nhảy nhót, tung hô vạn tuế các cầu thủ của đội tuyển Ý sau khi thắng đội tuyển Anh ngày hôm qua ... mà thấy thê thảm: tìm một vài giây phút ngắn ngủi để nếm được cái mùi vinh quang .... để trốn chạy những khó khăn thực tế của một đất nước không phải chỉ “dầu sôi lửa bỏng” (chỉ) vì khủng hoảng kinh tế tài chánh, mà tệ hại hơn là khủng hoảng của một tầng lớp lãnh đạo chính trị vẫn cứ tiếp tục vùi đầu vào những đấu đá nội bộ lẫn nhau để giàng lấy quyền lực ... và hoàn toàn không có được một khả năng “tái tạo” để có thể đưa nước Ý ra khỏi cơn bảo táp.

Cử tri Ý hy vọng nay mai, vô vòng chung kết, đội tuyển Ý sẽ đụng đội tuyền Đức, và nước Ý sẽ có dịp "rửa hận" cho đất nước mình ....

Trước thảm cảnh ngày càng tồi tệ của đất nước, người dân Ý chỉ còn biết trốn chạy theo quả bóng trên sân cỏ để nuôi một ảo tưởng rằng .... “đường nào rồi cũng dẫn về La Mã”.

Roma, 25/06/2012

Đồng Euro tái sinh ?

Số phận của đồng Euro chắc chắn sẽ được quyết định trong kỳ họp thượng đỉnh Liên Hiệp Châu Âu vào hai ngày 28 và 29 sắp tới tại Bruxells, và trong thời gian chờ đợi ... thì hôm qua 22 tháng 6 tương lai của đồng Euro cũng đã được “cân đo kỹ lưỡng” trong cuộc gặp gỡ “tứ chiếng”  do chính Thủ tướng Ý Mario Monti tổ chức tại Roma với sự hiện diện của Thủ tướng Đức Angela Merkel, Tổng thống Pháp Francois Hollande và Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy.

"Tứ chiếng" ở Roma

Kể từ khi bùng nổ cuộc khủng hoảng tài chánh hồi 2008, tiếp theo đó là nguy cơ vỡ nợ nhà nước của một số nước Châu Âu (Hy Lạp, Ý), đến nay các chính phủ Châu Âu liên miên  “thượng đỉnh” trên dưới khoảng 30 lần với hy vọng tìm ra phương án giải cứu đồng Euro. Và cho đến nay kết quả của các buổi họp thượng đỉnh vẫn là “tay trắng vẫn hoàn trắng tay”. Sau 4 năm “phù phép” và đổ ra gần 500 tỉ Euro như những cái phao cấp cứu, đồng tiền Euro vẫn cứ như trên bờ vực thẳm.

Sau buổi gặp gỡ bộ tứ hôm qua ở Roma, có thể nói rằng với cuộc họp thượng đỉnh trong tuần tới Châu Âu sẽ “sang trang”, nghĩa là đây sẽ là lần đầu tiên mà giới lãnh đạo Châu Âu phải chấp nhận bỏ rơi tất cả những hy vọng để cứu vãn đồng Euro hiện nay và sẽ tìm cách “khai sáng” một đồng Euro mới trong đó những “khiếm khuyết di truyền” của đồng Euro cũ sẽ (phải) được khắc phục. Và cũng thông qua các tuyên bố sau buổi họp hôm qua, người ta cũng hiểu rằng quá trình “hồi sinh” lại đồng Euro cũng không phải là chuyện dễ.

Trước nhất là khó khăn về yếu tố thời gian: sau 4 năm “phung phí” với ảo tưởng cứu đồng Euro1, Châu Âu hiện nay còn rất ít thời gian để đẻ ra đồng Euro2. Theo tuyên bố của bà Christine Lagarde, Chủ tịch Quỹ tiền tệ thế giới, thì Châu Âu chỉ còn “tối đa” 3 tháng để “đổi đời” đồng Euro. Điều đáng mừng là hầu như toàn bộ giới lãnh đạo Châu Âu đều thống nhất là cần phải “nhanh chóng ra tay”. Nhưng có điều là các quan chức lại không thống nhất với nhau về các “phương cách ra tay”.

Thực tế trong mấy năm nay, kể từ khi đồng Euro ra đời và được áp dụng ở 17 quốc gia Châu Âu, cho thấy là không thể nào tiếp tục duy trì một “Liên hiệp tiền tệ” mà không có một “Liên hiệp về ngân sách”. Mà nếu muốn có một “Liên hiệp về ngân sách” thì cần phải có một chính sách toàn bộ hợp nhất Châu Âu về mặt chính trị kinh tế và thuế khóa. Tóm lại, nói ngắn gọn để dễ hiểu là đồng Euro đang được lưu hành hiện nay không thể tiếp tục nếu Châu Âu không có một mô hình chính trị kinh tế hợp nhất cho các nước thành viên.

Điều này có nghĩa là đồng Euro “tái sinh” sẽ (phải) “cứng cựa” hơn đồng Euro hiện nay, bởi vì trong đó Châu Âu đã phải “hợp nhất” một số lượng đáng kể nợ nhà nước của các nước thành viên, đã phải nặn ra một “Liên hiệp ngân hàng” trong đó mỗi chính phủ sẽ phải “nhượng” vào tay của cơ chế kiểm soát ngân hàng ở Bruxelles một ít “chủ quyền quốc gia” của chính hệ thống ngân hàng của mỗi nước. Nói chung là trong bối cảnh mới, cơ chế ở Bruxelles sẽ được ủy nhiệm để kiểm soát chặt chẻ hơn các “món” như quản lý ngân sách nhà nước, hệ thống ngân hàng, quy chế thuế má ....

Về mặt lý thuyết thì toàn bộ lãnh đạo của các nước thành viên Châu Âu đều đồng ý về  những yêu cầu “hợp nhất” vừa kể trên.

Vấn đề là làm sao “dung hòa” được cán cân mà một bên là “chủ quyền” và bên kia là “giải cứu”.

Và hôm qua, ở Roma, khó khăn về vấn đề “dung hòa” cán cân nói trên đã được thể hiện một cách cực kỳ rõ nét trong quan hệ “lưỡng cực” giữa Pháp và Đức.

Bà Merkel thì bảo: “Không bàn đến việc nhượng chủ quyền thì không thể nào nói đến giải cứu !!! Làm sao Đức có thể đồng ý cho phát hành công trái Châu Âu (Euro-bond, tức là gánh một phần nợ của những nước khác) nếu Đức không có khả năng kiểm soát được cán cân nhà nước của các nước khác ? Và Đức làm sao có thể bom tiền thẳng vào các ngân hàng của Tây Ban Nha (hay của Ý trong một tương lai nào đó) nếu Đức không có bất kỳ một ảnh hưởng nào trong quá trình quản trị của các ngân hàng đó, bởi vì chính phủ của mỗi nước vẫn cứ khư khư coi như việc quản trị ngân hàng của nước mình như là “chủ quyền tối cao không nhân nhượng” của một quốc gia ?

Bên kia cán cân là tiếng nói của ông Hollande: “Không thể nào nói đến khả năng nhượng chủ quyền nếu không có một chính sách giải cứu khả thi. Pháp (thời Sarkozy) đã chấp nhận đề nghị về “bộ luật thuế khóa hợp nhất” (Fiscal Compact) do chính Đức đề xướng với mục tiêu là chấn chỉnh ngân sách nhà nước của mỗi nước thành viên, nhưng đổi lại Pháp vẫn chưa nhận thấy có một chính sách giải cứu nào rõ nét cả, và Pháp không thể nào nhượng bộ trong các mục tiêu tăng trưởng (tăng trưởng là một trong những tiền đề của Hollande trong suốt mùa tranh cử vừa qua) nếu Đức không cam kết một cách cụ thể đồng ý chia xẻ những hệ lụy suy thoái kinh tế mà chiến lược “khắt khổ” của Đức có thể gây ra cho Châu Âu.”. Sau đó chính Hollande lại “bồi” thêm một câu: “Pháp không thể nào ngồi đợi 10 năm để thấy Euro-bond ra đời”.

Tóm lại, chỉ khi nào giữa yêu cầu “nhân nhượng chủ quyền” của Đức và yêu cầu “giải cứu” của Pháp có được một “điểm hội tụ” ... thì lúc đó mới có hy vọng tái sinh được đồng Euro.

10 năm thì thường cũng là “tuổi thọ” của các công trái nợ nhà nước. Trong thời gian chờ đợi đồng Euro tái sinh thì thị trường tài chánh cứ vẫn tiếp tục đi thu mua công trái của Đức, làm giảm mức độ lãi của nợ nhà nước của Đức ... và làm tăng “spread” (mức chênh lệch) về giá trị của công trái của các nước Châu Âu khác so với công trái của Đức. Sức mạnh kinh tế của Đức hiện nay khiến thị trường tài chánh đều đổ tiền vào nền kinh tế Đức. Nhưng cũng chính đây là mối “nghi ngờ” của Châu Âu trước những lời hò hét cổ võ chiến lược khắc khổ của Merkel: công luận sẽ tin vào lời cổ vũ của Merkel nhiều hơn nếu người ta không biết rằng chính nước Đức đang “hưởng lợi” nhiều nhất trong tình trạng suy yếu của đồng Euro hiện nay: bỏ qua một bên hiện tượng xuất khẩu Đức gia tăng vì đồng Euro giảm giá, nhưng chính đồng tiền Euro yếu kém và suy thoái kinh tế tài chánh của các nước Châu Âu khác đang “ép” thị trường tài chánh vồn hết vốn liếng vào thị trường chứng khoáng của Đức.

Châu Âu chỉ có thể có hy vọng thấy được ánh sáng của đường hầm nếu đồng Euro có khả năng “tái sinh”. Và cuộc họp thượng đỉnh Châu Âu sắp tới có thể là chuyến tàu cuối cùng của đồng tiền Euro.

Roma, 23/06/2012

Bóng tròn và Tòa Thánh.

Mario Monti: Tôi đâu có nói phải tạm đình chỉ bóng tròn trong 1-2 năm đâu ? Tôi nói tạm đình chỉ Vatican.

Mấy hôm nay ở Ý nổ ra xì-căn-đan về cá độ bóng tròn: hàng loạt cầu thủ bóng đá nổi tiếng, và một số huấn luyện viên của các đội banh đang bị điều tra vì tình nghi có dính líu đến mấy vụ mua bán kết quả các trận banh để "phù hợp" với các dự tính cá độ bón tròn đã được dàn xếp trước. Không phải đây là lần đầu giới bóng tròn của Ý bị mang tiếng "bán độ". Nhưng hình như lần này "tuyến" cá độ bóng tròn đã đạt được tỉ số cá độ khổng lồ và làm chấn động giới bóng tròn nói riêng, giới thể thao nói chung.

Thủ tướng Mario Monti, khi được hỏi ý kiến về xì-căn-đan bóng tròn hiện nay, ông đã "buộc miệng" tuyên bố là "chắc có lẽ nên tạm đình chỉ các hoạt động bóng tròn trong 1-2 năm".

Hàng loạt "quan chức" thể thao các ban các ngành, hàng loạt cầu thủ, hàng loạt chuyên viên bóng đá ... đã lên tiếng phản đối Mario Monti. Thậm chí có cả các ông bầu của các đội banh đã phỉ báng Mario Monti là "nói mà không biết mình đang nói cái gì !!!".

Cũng mấy hôm nay, hàng loạt xì-căn-đang đang nổ ra trong Tòa thánh Vatican: từ chuyện bãi nhiệm Giám đốc Ngân Hàng Vatican (IOR), đến chuyện người "hầu cận" của Đức Cha làm "nội gián" để tuồn thông tin mật của Tòa thánh ra ngoài. 

Thực chất đây là một trận đấu đá nội bộ tranh giành quyền lực của các phe phái trong Tòa Thánh: một bên là Quốc Vụ Khanh do Hồng Y Tarcisio Bertone cầm đầu, bên kia có thể là Hội Đồng Giám Mục Ý (CEI) do Hồng Y Angelo Bagnasco cầm cán. 

Roma, 31/05/2012

Parmigiano Reggiano.

Phô mai Parmigiano Reggiano là một đặc sản ẩm thực của vùng Reggio Emilia. Nghe nói chỉ nền kinh tế sản xuất thực phẩm của vùng Reggio Emilia cũng đã đóng góp được gần 1% trên tổng sản lượng nhà nước (GDP) của Ý (thống kê năm 2011: GDP của Ý là 1.425 tỉ Euro).

Phong phô mai Parmigiano Reggiano

Thông thường thì Parmigano Reggiano rất đắt, tối thiểu cũng phải từ 15-20 Euro mỗi kg. Mấy hôm nay nghe nói trong các vùng động đất, có những "lái buôn" đến gặp các chủ nhân của các cơ sở sản xuất phô mai Parmigiano Reggiano bị chấn động gây thiệt hại .... để đề nghị mua lại toàn bộ các phong phô mai đang rơi rớt tơi tả trong nhà máy ... với giá .... 2 Euro mỗi kg.

Thời nào cũng có con người "thừa nước đục". Mua 2 Euro mỗi kg Parmigiano đem về cắt nhỏ gói lại, hay bào nhuyển bỏ hộp, cứ thế rồi tung ra siêu thị .... Mua một bán mười ...

Roma, 31/05/2012

Động đất thời kinh tế toàn cầu hóa.

Lại thêm một trận động đất ở Ý. 

Thành phố l'Aquila vẫn còn điêu tàn kể từ sau vụ động đất năm 2009, với 308 người chết, tái thiết vẫn chưa đến đâu ... thì nay lại thêm động đất ở Emilia, và kể từ hôm 20 đến nay đã có hàng mấy trăm chấn động, có khi lên đến 6 độ, và theo báo chí thì đến hôm nay "chỉ" có 17 người thiệt mạng, nhưng thiệt hại về cơ sở vật chất ... nghe nói đã lên đến 5 tỉ Euro, bởi vì vùng Emilia này, thuộc vùng đồng bằng sông Po, vốn là một trong những vùng đất quan trọng của nền kinh tế về nông phẩm, thực phẩm (phô mai Parmigiano Reggiano nổi tiếng toàn cầu) và gia súc, cũng như phần lớn các cơ sở sản xuất nhỏ và vừa của nền công nghệ kỹ thuật cao cấp của Ý (y sinh (biomedico), phụ tùng xe hơi, thiết bị xây dựng) rất nổi tiếng trên thế giới.

Trong số 17 người thiệt mạng, đại bộ phận phần lớn là nhân công và chính các chủ doanh nghiệp của các cơ sở sản xuất bị động đất gây thiệt hại: phần lớn tử vong là do chính nhân công và chủ nhân đã trở lại nơi cơ sở sản xuất bị thiệt hại với hy vọng là vớt vát để di tản các thiết bị còn sót lại, để tìm cách cứu vãn cơ sở sản xuất, để nhanh chóng đưa các hảng xưởng trở lại hoạt động ...

Những cái chết vì "nghề nghiệp" như đã nói trên đã đang dấy lên một cuộc khẩu chiến giữa phía công đoàn và bên hiệp hội doanh nhân: bên công đoàn thì cho rằng các doanh nhân không thể nào "ép" nhân công trở lại các cơ sở sản xuất bị thiệt hại khi tình hình chấn động chưa hoàn toàn chấm dứt. Phía bên hiệp hội doanh nhân thì bảo rằng họ chẳng ép ai cả, chỉ sau khi các "cơ quan nhà nước có thẩm quyền" tuyên bố là có thể trở lại những nơi bị chấn động ... thì họ mới mở cửa các cơ sở sản xuất .... Bên cạnh cuộc khẩu chiến nói trên, các "cơ quan nhà nước" quản lý về xây dựng, các ông bà thị trưởng, các chuyên viên xây cất, các nhà làm luật ... đang hăng hái đả kích lẫn nhau và đổ trách nhiệm cho nhau ...

Nhân công đang tìm cách cứu vớt những phong phô mai Parmigiano Reggiano trong một cơ sở sản xuất bị thiệt hại.

Theo lời kể của các nhân công của các cơ sở sản xuất trong vùng bị động đất, họ cũng sợ chấn động khi phải trở lại những hảng xưởng bị sập trước đó, khả năng tai nạn rủi ro và có thể gây thiệt mạng rất cao. Do đó ai cũng sợ. Nhưng họ cũng cho biết là thời buổi kinh tế khó khăn khủng hoảng, nếu không nhanh chóng khôi phục sản xuất thì ... làm sao có lương để sống ? Và mối lo sợ lớn nhất là nếu không nhanh chóng khôi phục sản xuất ... thì chỉ cần 1 tháng không hiện diện trên thị trường là .... Trung Quốc sẽ "chào hàng" ngay ... Có rất nhiều hảng xưởng ngay trước khi động đất cũng đang bị đe dọa đóng cửa vì chủ xí nghiệp muốn dời sản xuất sang Ấn Độ hay Trung Quốc (phần lớn đây là những cơ sở sản xuất của các tập đoàn kinh tế quốc tế) .... do đó nếu không nhanh chóng tìm cách khôi phục sản xuất thì giới lãnh đạo tập đoàn "có thể vin vào cớ là sản xuất không còn an toàn" để di dời sản xuất.

Một cơ sở sản xuất bị thiệt hại trong sau chấn động

Sợ. Sợ chết. Nhưng cái sợ mất công ăn việc làm còn lớn hơn cái chết. Các công nhân bảo rằng họ phải lựa chọn: hoặc chết vì chấn động ... hay chết đói vì mất công ăn việc làm ? Trong hai cái sợ, người công nhân đã chọn cái sợ của "thị trường" nhiều hơn là sợ của "thiên tai".

Động đất thời kinh tế toàn cầu hóa là thế !!!

31/05/2012

Finish Italy !!!

Thật tình mà nói, chẳng còn thiếu “món” gì cả: tham nhũng có, hối lộ có, lạm quyền có, truy hoan trác tán có, đĩ điếm lên làm bộ trưởng có, ma-cô lên làm Thủ tướng có, biển thủ có, trốn thuế có, mị dân có, mafia thì xưa nay không thiếu, khủng hoảng kinh tế có, thất nghiệp có, tự vận có, nhập cư bất hợp pháp có, kỳ thị chủng tộc có, đấu đá nội bộ trong các đảng phái có, đấu đá nội bộ trong Tòa thánh có .... sáng nay lại thêm cá độ bóng tròn ....

Hồi nẫm có ai đó dùng tiếng Anh “bồi”, hay nói “Finish Italy” để diển tả thán từ “hết ý” của tiếng Việt .... Thí dụ như ... “Ăn nói như thế thì ... hết ý” hay “Làm ăn như vậy thì ... hết ý”.

Bây giờ đọc lại chữ “Finish Italy” thì thấy không còn “bồi” tí nào cả ... Đúng là cái xứ này “Hết Ý” rồi ....

Roma, 28/05/2012

Ngày này 20 năm về trước ...

23/05/2012. Ngày này 20 năm về trước (1992), trên tuyến đường cao tốc nối liền phi trường Punta Raisi với thành phố Palermo, khoảng đoạn đường gần ngỏ rẻ vô "Isola delle Femmine", vào lúc 17 giờ 56 phút 48 giây, nửa tấn thuốc nổ, trước đó đã được Mafia chôn ngay dưới một cái ống cống băng ngang đường cao tốc, nổ ngay đúng lúc đoàn xe 3 chiếc, trong đó có một xe chở vị thẩm phán nổi tiếng Giovanni Falcone và vợ, 2 chiếc kia là xe hộ tống của công an. Thuốc nổ đã hất tung 3 chiếc xe lên cao và thiêu hủy hoàn toàn:  vợ chồng thẩm phán Falcone cùng 3 nhân viên cảnh sát hộ tống bị thiệt mạng. Sức công phá của nửa tấn thuộc nổ đã để lại trên tuyến đường cao tốc một "hố bom" rộng 14,3 thước. Viện địa chấn nằm trên núi Cammarata gần đó đã ghi nhận "chấn động" trên toàn bộ phía tây đảo Sicilia. Các máy vi tính của viện địa chất đã "vẽ" ra một "lằn sóng" khiến cơ quan phòng vệ dân sự (Protezione civile) đã phải run chuông báo động".

Vào suốt thời gian năm 1992 tôi được cơ quan cử đi công tác thường xuyên ở Palermo. Gần như là tuần nào tôi cũng phải lấy máy bay đi Palermo, ở vài đêm rồi lại bò về Roma. Mấy ngày sau sau vụ đánh bom nói trên, tôi lại lấy máy bay đi Palermo và lúc vào thành phố Palermo xe của tôi có chạy ngang chổ đánh bom: tôi còn nhớ cả một khoảng trống rộng lớn đã được lấp đất để san bằng hố bom, cách đó chừng non một cây số là tấm bảng chỉ đường rẻ vào "Isola delle Femmine".

Hố bom trên tuyến đường cao tốc

Thẩm phán Giovanni Falcone, Francesca Morvillo vợ của Falcone, và 3 nhân viên công an bảo vệ bị thiệt mạng.

Xác của chiếc xe trong đó có vợ chồng thẩm phán Giovanni Falcone

Khoảng đầu thập niên 90 là thời gian mà tòa án Palermo đang bắt đầu mở ra hàng loạt những vụ xét xử (và kết án) các tay trùm Mafia, một trong những vụ xét nổi tiếng mang tên "maxi processo" trong đó hàng loạt trùm Mafia bị đưa ra trước vành móng ngựa và lãnh án (trong đó rất nhiều án khổ sai chung thân). Thẩm phán Giovanni Falcone là hình ảnh tiêu biểu của ngành tư pháp trong chiến dịch xét xử Mafia. Mafia tuyên chiến với nhà nước Ý. Không khí ở Palermo rất nặng nề, người ta sợ những vụ khủng bố của Mafia để trà thù. 10 năm trước đó cũng chính Mafia đã thảm sát vợ chồng tướng Carlo Alberto Della Chiesa (03/09/1982) ngay tại Palermo vì những vụ điều tra do chính vị tướng này cầm đầu chống lại Mafia.

Tôi còn nhớ thời đó mỗi lần lấy máy bay đi Palermo là cứ lo thấp thỏm: sợ trên máy bay có nhân vật quan trọng nào đó ... mà Mafia để ý ... thì mình cũng có thể bị vạ lây. Có lần máy bay vừa ngừng trên phi đạo của Punta Raisi thì nghe tiếng cô tiếp viên yêu cầu mọi người hảy tiếp tục ngồi yên không ai được phép đứng lên sửa soạn ra cửa máy bay, qua khung cửa sổ tôi thấy ba bốn chiếc xe trong đó có xe cảnh sát chạy thục mạng từ xa đến ngừng ngay dưới chân máy bay, lúc đó hành khách mới biết là trên máy bay có ông thị trưởng Palermo thời đó là Leoluca Orlando (và cũng là tân thị trưởng Palermo trong kỳ bầu cử hôm kia, đây là nhiệm kỳ thị trưởng lần thứ tư của Orlando ở Palermo) và xe cảnh sát cùng cận vệ được phái đến để "cỏng" Orlando về Palermo. Giá mà biết trước có thị trưởng Palermo đi cùng chuyến bay đó chắc tôi cũng xin đổi giờ bay.

Tôi có cô cháu gái, bên nội lại có họ là "Falcone", cũng ngay trong thời điểm đó vợ tôi đi mua vé máy bay để cùng cháu gái đi Genova, khi đọc tên họ con bé ... là Falcone, cô bán vé ngưng viết, hỏi xem có họ hàng gì với ông thẩm phán vừa bị sát hại hay không.

Hôm nay ngay ở Palermo có cuộc mít tinh để tưởng niệm cuộc thảm sát 20 năm về trước. 

Album 1992-2012 Palermo
http://temi.repubblica.it/repubblicapalermo-1992-2012/?ref=HREA-1

Sau 20 năm, hiện giờ tòa án của Ý vẫn chưa kết thúc được cuộc điều tra để biết ai là "đạo diển" của vụ thảm sát ? Thủ phạm "hữu hình" (những người đã nhấn nút đánh bom) thì đã bị bắt rồi, bị xử rồi, nhưng vẫn chưa ai biết sau lưng những thủ phạm hữu hình là ai ?

Roma, 23/05/2012